Kompani e huaj në Kosovë: degë apo SH.P.K.?

Kosova është e hapur për investime të huaja: investitorët e huaj kanë në parim të njëjtat të drejta si vendorët, mund ta zotërojnë një shoqëri 100% dhe përdorin euron si monedhë. Por një kompani e huaj duhet të zgjedhë si do të jetë e pranishme. Ka tri rrugë kryesore.

Në të dhënat e ARBK-së në Kerko ka rreth 1,134 degë të shoqërive të huaja dhe 18 zyra përfaqësie, ndërsa shumë më tepër investitorë të huaj veprojnë përmes SH.P.K.-ve vendore.

1. Dega e shoqërisë së huaj (D.K.)#

Një degë është pjesë e kompanisë mëmë, e regjistruar në Kosovë.

• Mund të ushtrojë veprimtari tregtare: të shesë, të lidhë kontrata, të punësojë.
• Nuk është person juridik i veçantë. Kompania mëmë përgjigjet drejtpërdrejt për detyrimet e degës.
• Tatimi: dega tatohet në Kosovë për fitimin që realizon këtu, si një njësi e përhershme e kompanisë së huaj.
• Regjistrimi kërkon dokumentet e kompanisë mëmë (certifikata e regjistrimit, statuti, vendimi për hapjen e degës, emërimi i përfaqësuesit), zakonisht të përkthyera dhe të legalizuara/apostiluara.

E përshtatshme për: kompani që duan të punojnë në Kosovë nën emrin dhe reputacionin e kompanisë mëmë, p.sh. për një projekt ose kontratë specifike.

2. Zyra e përfaqësisë (Z.P.K.)#

Një zyrë përfaqësie është prania më e lehtë.

• Nuk mund të ushtrojë veprimtari të plotë tregtare. Roli i saj është përfaqësimi, promovimi, hulumtimi i tregut dhe kontakti me partnerët.
• Nuk është person juridik i veçantë.
• Zakonisht nuk realizon të ardhura në Kosovë.

E përshtatshme për: kompani që po e testojnë tregun ose duan një pikë kontakti pa filluar ende shitjet.

3. Shoqëria e bijë: SH.P.K. vendore#

Kompania e huaj (ose investitori individual) themelon një SH.P.K. kosovare dhe është pronare e saj.

• Person juridik i veçantë: përgjegjësia e kompanisë mëmë kufizohet në kapitalin e investuar.
• Tatohet si çdo shoqëri kosovare: tatim në të ardhurat e korporatave (10%), TVSH sipas rregullave të zakonshme.
• Fleksibilitet: mund të ketë edhe partnerë vendorë, mund të shitet ose ristrukturohet.

E përshtatshme për: shumicën e investimeve afatgjata, prandaj është edhe rruga më e zakonshme.

Krahasim#

	Degë	Zyrë përfaqësie	SH.P.K. e bijë
Veprimtari tregtare	Po	Jo (vetëm përfaqësim)	Po
Person juridik i veçantë	Jo	Jo	Po
Përgjegjësia e kompanisë mëmë	E plotë	E plotë	E kufizuar në kapital
Mund të ketë partnerë vendorë	Jo	Jo	Po
Sa e përhapur	~1,100	~20	Rruga më e zakonshme

Çka duhet të përgatitni#

Pavarësisht formës, investitorët e huaj zakonisht kanë nevojë për:

• dokumentet e regjistrimit të kompanisë mëmë (ose pasaportën, për investitorë individualë);
• përkthim të certifikuar në gjuhën shqipe ose serbe dhe legalizim/apostilë sipas vendit të origjinës;
• një përfaqësues ose person të autorizuar në Kosovë;
• një adresë në Kosovë.

Kontrolloni kërkesat aktuale në ARBK dhe, për projekte më të mëdha, në Agjencinë për Investime dhe Mbështetje të Ndërmarrjeve në Kosovë (AIMNK/KIESA).

Si ta kontrolloni një partner të huaj#

Nëse bëni biznes me një degë ose shoqëri të huaj në Kosovë, në Kerko mund të shihni statusin, adresën dhe personat e autorizuar. Shfletoni degët e shoqërive të huaja ose zyrat e përfaqësisë, dhe lexoni Si ta verifikoni një biznes në Kosovë.